Yüzölçümü
: 442 km2
Nüfusu : 19.120
İlçe merkezi : 10.206
Köyler : 8.914
Rakım : 1480 m.
18.yüzyıla
ait Osmanlı belgelerine göre Derbent'in eski adı Tatlarhisarı'dır.
Tatlarhisarı Derbent'in kuzeyinde küçük bir köyün adıdır.
Konya Salnamelerinde 1880 den sonra Derbent'i kayıtlı görüyoruz.
Bu tarihte Derbent'te bir medrese bulunduğu, medresinin 40 talebesi
olduğu kayıtlıdır.
Derbent'te yerleşik bulunan halkın büyük çoğunluğu Tatlarhisarı
Köyü'nün devamıdır. 1720 yılında Arkıd-Hanına Akşehir ve Ilgın Kazaları
ve köyleri ile birlikte Derbent civarına da 62 hane nakledilmiştir.
Bu 62 haneden kaçının Derbent civarına yerleştirildiği tesbit edilememiştir.
Yerleştirilenler: Boz-Ulus Türkmenlerinden Kara-Halilu, Çavuşdurlu
ve Bekirli cemaatleri (Aşiretleri) idi.
Derbent 1930 yılında kasaba ve 1990 yılında da ilçe olmuştur. Yüzölçümü
300 km2 olup, bunun yaklaşık 10 km'si sulanabilir vaziyette toplam
156 km2' si tarım arazisidir. Kalan kısım ise yerleşim yerleri ile
orman ve mera arazileridir.
Derbent arazisi kuzeyden doğuya uzanan Morbel Dağları, doğudan güneye
uzanan Aladağ, güneyinde Ablağı ve Dikmen Dağları ile batı ve kuzeyinde
yer alan yaylalarla çevrilidir.